Ay’a gittiğimiz son tarih olan 1972 yılının ardından, insanlığı Ay’a taşıyacak ilk görev olan Artemis 2 görevi için geri sayım başladı. Dünyanın en güçlü roketi olan Uzay Fırlatma Sistemi (SLS) Roketi ve Orion Uzay Kapsülü’nün kullanıldığı bu fırlatma ile birlikte Reid Wiseman komutasındaki Victor Glover, Christina Koch ve Jeremy Hansen’den oluşan Artemis 2 mürettebatı 10 günlük uzun bir yolculuğa çıkacak. 4 astronot, görev süresi boyunca Ay’ın etrafında dolaşacak ve sonraki yolculuklarda Ay’ın yüzeyine ineceğimiz sistemleri test edecek.
Artemis 2 görevi, 1 Nisan 2026 tarihinde (dün), ABD’nin Florida Eyaleti’nde bulunan Kennedy Uzay Üssü’nden Türkiye saati ile 01:24’te yapılan fırlatma ile resmen başladı.
Aslında baktığınızda bu fırlatmanın 8 Şubat’ta yapılması planlanıyordu ancak SLS Roketi’nin yakıt sistemlerinde meydana gelen bir sızıntı sebebiyle uçuş birkaç defa ertelendi. 1 Nisan 2026 itibariyle uçuş için tüm gereklilikler karşılandı.
Peki Artemis 2 görevi nedir? Artemis 2 görevi neden önemli? Gelin tüm detaylarıyla inceleyelim.
Artemis 2 Görevi Nedir?
Artemis 2 görevi, SLS Roketi ve Orion Kapsülü’nün Ay’a insanlı iniş görevlerini test etmek için planlanmış öncül görevlerden biridir. 2022 yılındaki Artemis 1 görevinde, mürettebatsız bir şekilde Ay’ın etrafında dolaşılmıştı. Artemis 2’nin Artemis 1’den farkı ise astronotların olduğu bir uçuşla 54 yılın ardından insanlığın Dünya’nın alçak yörüngesinin ötesine geçmesi olacak.
Bu görevde astronotlar Ay’ın binlerce kilometre ötesine seyahat ederek derin uzayın radyasyonunu deneyimleyecek. Bu radyasyona ve uzaydaki diğer tehlikelere karşı koymak için yaşam destek, navigasyon ve iletişim sistemlerini test edecek. Yani astronotları oldukça tehlikeli bir görevin beklediğini söyleyebiliriz. Zira uzay boşluğunda tek başlarına olacaklar.
Artemis 2, yaygın sanılanın aksine Ay’ın yüzeyine iniş yapmayacak. Ancak, yarım asrı aşan bir sürenin ardından Ay’a iniş yapmak ve orada kalıcı bir üs inşa etmek için çok önemli bir misyonu gerçekleştirecek ve teknolojik sistemleri test edecek. Yani Artemis 2, daha büyük uzay araştırmaları için bir basamak görevi görecek. Ayrıca derin uzayın en uzağına giden ilk insanlı uçuş olacak. Bu görevde astronotlar, Ay’ın en uzak köşesinin 7.560 kilometre ötesine ulaşacak.
Artemis 2 Görevinin İlkleri Neler?
Artemis 2, daha sonraki Artemis görevleri için bir basamak olsa da fırlatılışıyla birlikte birçok ilki barındırıyor. İlk kez bir Uzay Fırlatma Sistemi (SLS) roketi ve Orion uzay kapsülü astronot taşıyor. 2022’deki Artemis 1 görevinde aynı sistemler kullanılsa da o uçuş insansız bir şekilde tamamlanmıştı.
Artemis 2 görevlerinin diğer ilkleri de ilk kadın astronotu, ilk siyahi astronotu ve ilk Amerikalı olmayan (Kanadalı) bir astronotu derin uzaya taşıyacak olması. 21. yüzyıl itibariyle, bilimde hala milliyetlerden bahsetmek can sıkıcı olsa da en azından bu durumun değişimi için adımlar atılıyor.
Orion uzay kapsülünde, diğer insanlı ay uçuşlarından farklı olarak bir de uzay tuvaleti bulunuyor. Ayrıca astronotların uçuş boyunca kaldıkları kabin daha konforlu ve geniş bir şekilde tasarlanmış durumda.
Bütün bu saydıklarımızın yanında en önemli ilk ise insanlığın kat ettiği mesafe olacak. Astronotlar Ay’ın uzak tarafına gittiklerinde bir insanın ulaşabileceği en uzak mesafeye seyahat etmiş olacak. Dünya’nın 406 bin 841 kilometre ötesine gidecekler.
Artemis 2 Uçuş Bilgileri
Artemis 2 SLS Roketi, NASA’nın Kennedy Uzay Merkezi’ndeki 39B Fırlatma Rampası’ndan havalandı ve meraklı bakışlarla gökyüzüne yükseldi. Bu fırlatmayı Florida’dan ve dünyanın çeşitli noktalarından gelen yaklaşık 400 bin insan canlı olarak, milyonlarca insan ise TV’den izledi.
Uçuşun resmen başlamasının 2 dakika sonrasında SLS’in katı yakıtlı 2 roket iticisi ana gövdeden ayrıldı ve aracın dört adet RS-25 motoru Orion kapsülünü ve mürettebatı uzaya itmek için devreye girdi. Bu aşamadan sonra Artemis 2 görevinin taşıyıcı kolonu olan SLS roketinin yörüngeye girmesi yaklaşık olarak 8 dakika sürdü. Bu aşamadan sonra roketler kapsülden ayrıldı ve kapsül Dünya’nın yörüngesinde kendine yer aramaya başladı. Sıradaki aşamada Orion’u Ay rotasına yüzde yüz doğrulukla sokmak için yörünge yüksekliğini artıran 2 küçük motor ateşlemesi gerçekleştirilecek.
Uçuşun 10 günlük zaman diliminde Orion kapsülü 8 çizen bir rota ile önce Ay yörüngesine girecek daha sonra Ay’ın karanlık kısmından sapan etkisi ile Dünya’ya geri dönecek.
Artemis 2 Görevi İle Ne Hedefleniyor? Ay’da Kalıcı Üs Kurulacak mı?
Yazının başlarında da ifade ettiğim üzere, Artemis 2 görevi daha sonraki görevler için sadece bir basamak. NASA takvimine göre 2028 yılına kadar astronotların Ay’a indirilmesi planlanıyor. 2030 yılına kadar ise Artemis 4 ve 5 görevleriyle Ay’da kalıcı bir üs kurulması hedefleniyor. Ancak Artemis görevlerinin daha önce defalarca ertelendiğini göz önüne alırsak takvimlerin birkaç yıl ileri sarkması ihtimal dahilinde. Eğer Ay’da kalıcı bir üs kurulabilirse bu üs önümüzdeki on yıllarda Mars’a insanlı seyahatlerin yolunu açacak ve Ay bir ara durak haline gelecek.
Ama tüm bunlardan önce Artemis 2’nin başarıya ulaşması, Orion kapsülünün Ay’a uğrayıp daha sonra da Dünya’ya güvenli bir şekilde geri dönmesi gerekiyor. 10 günlük görev süresi boyunca uzay aracının temel işlevlerinin tam kapasite ile sorunsuz çalışması gerekiyor.
Bildiklerim ekseninde Artemis 2 görevini ayrıntılarıyla, çok fazla teknik detaya boğmadan anlatmaya çalıştım. Umarım faydalı olabilmişimdir. Sonraki yazılarda görüşmek üzere
